Có
rất nhiều người sau một đêm ngủ dậy bỗng thấy thấy đau nhức khắp mình, đặc biệt
là đau tê dại vùng vai, gáy, nhiều khi đau lan xuống bả vai, làm tê mỏi các
cánh tay, cẳng tay và ngón tay. Triệu chứng
này có thể trong nhiều ngày thậm chí trong nhiều tháng... Hội chứng đau
vai gáy thông thường không nguy hiểm, song có thể gây ra nhiều lo lắng, khó chịu,
mệt mỏi cho người bệnh, làm giảm sút sức lao động và chất lượng cuộc sống.
Có
rất nhiều nguyên nhân có thể dẫn đến hội chứng đau vai gáy. Các nguyên nhân
thông thường nhất có thể kể đến như ngồi làm việc sai tư thế trong thời gian
dài, ngồi làm việc liên tục với máy tính, sai tư thế khi lái xe, gối đầu, ngủ tựa
đầu lên ghế, nằm xem tivi...
Ngồi
trước quạt, máy điều hoà lâu, dầm mưa dãi nắng lâu, ra ngoài trời không đội mũ,
nón để ánh nắng mặt trời chiếu thẳng vào vùng gáy, tắm rửa ban đêm,... làm giảm
sự cung cấp oxy cho các tế bào cơ, gây thiếu máu cục bộ ở các cơ dẫn đến hội chứng
đau vai gáy.
Ngoài
ra, hội chứng đau vai gáy còn có thể do các nguyên nhân bệnh lý như: thoái hóa
cột sống cổ, thoát vị đĩa đệm cột sống cổ, vẹo cổ bẩm sinh, dị tật, viêm, chấn
thương vùng cổ. Đôi khi có những trường hợp hội chứng đau vai gáy xuất hiện tự
phát mà không có nguyên nhân rõ rệt.
Người
hay nằm nghiêng, co quắp, khi cơ thể yếu mệt, tốc độ hoạt động của hệ tuần hoàn
giảm, việc lưu thông máu và trao đổi ôxy trong cơ thể giảm cũng sẽ dễ bị đau nhức
khi ngủ dậy.
Thông
thường, từ tuổi trung niên trở đi, hệ mạch máu đã giảm tính dẻo dai, đàn hồi
nên hay mắc chứng đau cổ, vai, gáy nhất.
Người
bệnh đau mỏi, khó chịu
Các
biểu hiện của hội chứng đau vai gáy thường gặp nhất là đau âm ỉ hoặc dữ dội ở
vùng cổ, gáy, cảm giác nhức nhối khó chịu, có khi đau nhói như điện giật. Đau
có thể lan lên mang tai, thái dương hoặc lan xuống vai, cánh tay. Nhưng khác với
bệnh viêm quanh khớp vai, người bệnh bị đau vai gáy không bị hạn chế vận động
khớp. Một số trường hợp có thể kèm theo co cứng cơ, tê ở cánh tay, cẳng tay,
bàn ngón tay hoặc nặng hơn là yếu liệt cơ, teo cơ.
Có
thể có các điểm đau khi ấn vào các gai sau và cạnh cột sống cổ kèm hạn chế vận
động cột sống cổ. Đau có thể xuất hiện tự phát hoặc sau khi lao động nặng, mệt
mỏi, căng thẳng, nhiễm lạnh. Đau có thể cấp tính (xuất hiện đột ngột) hoặc mãn
tính (âm ỉ, kéo dài). Đau thường có tính chất cơ học: tăng khi đứng, đi, ngồi
lâu, ho, hắt hơi, vận động cột sống cổ; giảm khi nghỉ ngơi. Đau cũng có thể
tăng khi thời tiết thay đổi.
Để
chẩn đoán nguyên nhân, người bệnh cần được thăm khám lâm sàng. Các phương tiện
hỗ trợ chẩn đoán bao gồm chụp X-quang cột sống cổ, đo điện cơ và chụp cộng hưởng
từ (MRI) cột sống cổ.
Nhiều
trường hợp tình trạng đau vai gáy kéo dài dẫn đến người bệnh luôn cảm thấy vô
cùng mệt mỏi, khó chịu, không tập trung, tư duy kém,... ảnh hưởng lớn tới tinh
thần và hiệu quả lao động.
Bệnh
có chữa được không?
Người
bị hội chứng đau nhức cổ, vai, gáy khi đi khám nếu bác sĩ chuyên khoa thấy
không có nguyên nhân chèn ép gây tổn thương thì người bệnh sẽ được chỉ định
dùng thuốc giảm đau, cao dán,... hoặc dùng vật lý trị liệu, xoa bóp, ấn huyệt,
châm cứu,... tại các bệnh viện, phòng khám y học cổ truyền sẽ mang lại hiệu quả
tốt.
Nếu
chỉ bị nhẹ, cơn đau không kéo dài, bản thân người bệnh có thể tự điều trị bớt
đau bằng cách dùng hai bàn tay xoa bóp, gõ, vuốt cho vùng cổ, vai, gáy nhiều lần
có thể giảm đau. Ở những trường hợp này, việc làm giảm các cơn đau có thể chỉ
đơn giản bằng cách dùng biện pháp xoa bóp thư giãn cơ bằng máy massage cầm tay.
Với
những chức năng rung, xoay nhiều mức độ, máy massage cầm tay giúp người dùng
đánh tan acid lactic - nguyên nhân gây nhức mỏi cơ khớp, xoa dịu phần tổn
thương, thư giãn và massage toàn diện cho vai gáy cũng như các cơ quan khác
trên cơ thể.
Các
thuốc thường dùng trong điều trị hội chứng đau vai gáy bao gồm thuốc giảm đau
chống viêm, phong bế thần kinh, giãn cơ và vitamin nhóm B. Ngoài ra, các phương
pháp vật lý trị liệu như nhiệt trị liệu, điện xung, sóng ngắn, siêu âm trị liệu,
kéo dãn cột sống cổ, xoa bóp bấm huyệt, tập vận động cột sống cổ cũng giúp ích
rất nhiều cho việc điều trị.
Tuy
nhiên, người bệnh cũng cần phải nhớ rằng không được xoa bóp bấm huyệt hoặc tập
vận động trong giai đoạn cấp tính. Một số trường hợp người bệnh cần được điều
trị bằng phẫu thuật: thoát vị đĩa đệm, trượt đốt sống, vẹo cột sống...
Thay
đổi tư thế làm việc để phòng ngừa đau vai gáy
Nên
phòng đau cổ, vai, gáy từ khi chưa có biểu hiện thương tổn bằng cách khi ngồi
hay đứng đều phải đúng tư thế. Cần chú ý không làm việc quá lâu tại bàn giấy, đặc
biệt với máy vi tính, cứ mỗi 30 phút nên dừng lại để thực hiện các động tác vận
động cột sống cổ, vai và tay.
Cần
giữ cổ luôn thẳng, tránh sai tư thế khi ngồi học, đọc sách hoặc đánh máy, không
cúi gập cổ quá lâu. Không nằm gối đầu cao để đọc sách hay xem tivi sẽ làm sai
tư thế của cột sống cổ. Khi ngủ chỉ gối đầu cao khoảng 10cm. Khi xem tivi nên tựa
lưng vào đệm, đầu hơi ngửa ra sau thành ghế, cổ tựa vào một điểm phù hợp với độ
cong sinh lý của cổ.
Không
bẻ, lắc cổ kêu răng rắc, nhiều người có thói quen khi mỏi cổ thường bẻ cổ, lắc
cổ cho kêu để hết mỏi cổ nhưng thực tế lại gây tác dụng hoàn toàn trái ngược, bởi
nếu đĩa đệm đã bị thoái hóa gây mỏi cổ, khi bẻ hoặc vặn sẽ tạo đà cho đĩa đệm
thoát vị ra ngoài và làm bệnh thêm trầm trọng.
Khi
bị đau vai, gáy nên nghỉ ngơi, hạn chế vận động ít ngày, bổ sung một số khoáng
chất cho cơ thể như canxi, kali và các vitamin C, B, E, xoa bóp giúp giãn cơ chỗ
đau, tăng cường máu đến cơ bắp.
Ngoài
ra người bệnh nên thường xuyên luyện tập thể dục thể thao với các bài tập phù hợp;
Vận động, nghỉ ngơi, giải lao giữa giờ làm việc, nên giải lao khi phải ngồi kéo
dài, cứ 45-60 phút giải lao một lần; Tránh căng thẳng; Luyện tập các động tác
dưỡng sinh như ưỡn cổ, cúi đầu về phía trước, ngửa đầu ra phía sau, nghiêng đầu
sang trái, sang phải, xoay tròn đầu và cổ, cử động cổ lên xuống... Sử dụng máy
massage cầm tay xoa bóp sâu vùng vai gáy thường xuyên mỗi ngày, các bạn sẽ
phòng được bệnh
